TARİHİN TOZLU RAFLARINDA KALAN ÜSKÜDAR VAPURU FACİASI: ÇOĞU ÖĞRENCİ 392 KİŞİ HAYATINI KAYBETTİ
Türkiye’nin yakın tarihindeki en büyük deniz facialarından biri bugün pek çok kişinin adını bile hatırlamadığı bir trajedi olarak tarihin derinliklerinde duruyor.
Takvimler 1 Mart 1958’i gösteriyordu.
İzmit İskelesi’nden hareket eden Üsküdar Vapuru, çoğu öğrenci yaklaşık 600 yolcusuyla İzmit Körfezi’ne açıldı. Yolcuların önemli bölümünü Gölcük, Karamürsel ve çevresinde yaşayan, hafta sonu tatili için evlerine dönmek isteyen öğrenciler oluşturuyordu.
Ancak kısa süre sonra körfezde şiddetli bir fırtına başladı.
Lodos, Üsküdar Vapuru’nu adeta kıskıvrak yakaladı.
Vapur şiddetli dalgaların arasında alabora olarak battı. Kıyıya çok uzak olmayan bir noktada meydana gelen facia, dakikalar içerisinde büyük bir can pazarına dönüştü.
EN ACI AYRINTI: ÇOĞU ÖĞRENCİYDİ
O gün vapurda bulunanların önemli bölümünü lise ve sanat okulu öğrencileri oluşturuyordu.
Evlerine dönmek üzere vapura binen çocuklardan 392’si bir daha ailelerine dönemedi.Resmî kayıtlara göre 392 kişi hayatını kaybetti. Kurtarma çalışmalarına bölgede bulunan Donanma Komutanlığı’na bağlı savaş gemileri ve denizaltı ekipleri de katıldı.
Facianın tanıkları yıllar sonra bile o günü anlatırken gözyaşlarını tutamadı. Bir görgü tanığı, kurtarılan öğrencilerin birbirlerine sarılı halde bulunduğunu ve hastanede çok sayıda çocuğun yaşam mücadelesi verdiğini anlattı.
“BU BİR KADER DEĞİL, İHMALDİ” DİYENLER OLDU
Facianın üzerinden yıllar geçmesine rağmen Üsküdar Vapuru’nun neden battığı konusundaki tartışmalar da tamamen unutulmadı.
Faciada yakınlarını kaybedenlerden bazıları, vapurun yıpranmış ve yaşlı olduğunu, facianın yalnızca fırtınaya bağlanamayacağını savundu. 2024 yılında yapılan anmada da facianın nedenleri ve ihmaller konusunda benzer değerlendirmeler gündeme geldi.
TÜRKİYE’NİN “TİTANİK”İ AMA HAFIZALARDA YOK!
Titanik denildiğinde dünyanın hemen her yerinde insanlar 1912’de yaşanan faciayı hatırlıyor.
Peki 392 insanın hayatını kaybettiği Üsküdar Vapuru faciasını kaç kişi hatırlıyor?
Bugün İzmit Körfezi’nde yaşanan bu büyük trajedi, Türkiye’nin en ağır sivil deniz kazalarından biri olarak kayıtlarda yer alıyor. Kocaeli Valiliği de 1 Mart 1958 faciasını Cumhuriyet tarihinin en büyük deniz kazalarından biri olarak nitelendiriyor.
67 yıl sonra, 2025’te faciada hayatını kaybeden 392 kişinin isimlerinin yer aldığı bir anıt da İzmit’te açıldı. Facianın meydana geldiği saat olan 12.53’te denize çelenk bırakılarak hayatını kaybedenler anıldı.
Aradan geçen onlarca yıla rağmen geriye tek bir soru kalıyor:
O gün denize açılan çocukların isimlerini ve yaşanan bu büyük faciayı neden bu kadar çabuk unuttuk?
Üsküdar Vapuru artık körfezin sularında değil.
Ama 392 kişinin hikâyesi, Türkiye’nin hafızasında yeniden hatırlanmayı bekliyor.